AOW en pensioen: dit wil de politiek
31 januari 2017 – Met de verkiezingen voor de deur en discussies rondom de hervorming van het pensioenstelsel, komen de politieke partijen op voor hun, nog weinig concrete, standpunten over het Nederlandse pensioen. Dat er hervormd moet worden staat buiten kijf, de precieze invulling laat nog even op zich wachten.
Onze pensioenen staan al langere tijd onder druk, onder meer door de structureel lage rentestand. Uitkeringen worden daarmee onzeker en het is maar de vraag of je op de pensioenleeftijd inderdaad krijgt wat je denkt gespaard te hebben. Dat moet anders vindt politiek Den Haag. En ook de pensioenfondsen zelf willen naar een ander systeem. Onlangs liet ABP-voorzitter Corien Wortmann-Kool al weten dat de schommelingen in de dekkingsgraad door het op en neer gaan van de rente moeilijk uit te leggen is aan pensioendeelnemers. Samen met de situatie waarbij we van veel werkende premiebetalers naar veel pensioenontvangers gaan, is het huidige systeem niet langer houdbaar. We moeten naar een systeem dat minder afhankelijk is van renteschommelingen en ook op de langere termijn betaalbaar blijft.
De Sociaal Economische Raad maakte eerder al een verkenning van de verschillende opties. De variant ‘persoonlijk pensioenvermogen met collectieve risicodeling’ lijkt de meeste kans te maken en ook de politieke partijen zijn hier grotendeels voorstander van. In dit stelsel spaart iedereen voor zijn eigen pensioen binnen een collectief pensioenfonds waarmee beleggingsrisico’s gedeeld worden.
Huidige politieke standpunten
Het plan voor het nieuwe stelsel kan er op korte termijn liggen. Vervolgens is het aan de nieuwe regering om het concreet invulling te geven met antwoorden op vragen als: wat doen we met de doorsneepremie, wat willen we met risicodeling tussen en binnen generaties en hoe vullen we het collectieve deel in. Tot die tijd moeten we het doen met algemene uitspraken van de huidige grootste partijen in de Tweede Kamer.
Flexibiliteit en keuzevrijheid zijn een redelijk algemene gemene deler in politiek Den Haag. Die flexibiliteit betekent voor de een dat eerder met pensioen kunnen gaan mogelijk moet zijn (D66 en PvdA) of dat men juist langer door kan werken na 67 jaar met daarbij een hogere uitkering (VVD). SP claimt daarbij compensatie als de AOW te laag wordt. Ook PvdA wil compensatie via een minimum uitkering, voor wie anders onder het sociaal minimum komt. Daarnaast wil deze partij de uitkering jaarlijks laten meestijgen met de lonen. D66 is voor een flexibele AOW-leeftijd op eigen kosten. Groenlinks wil voor iedereen een pensioen dat hoog genoeg is en wil hiervoor de AOW-uitkering flink verhogen. De Partij voor de Vrijheid, SP en 50 Plus zijn juist voor het terugschroeven van de AOW-leeftijd naar 65.
PVV en 50 Plus willen de pensioenen ook weer indexeren, iets dat door de lage rentestand momenteel niet haalbaar is. Hiervoor wil de partij voor 50 plussers de rekenrente, waarmee pensioenfondsen hun financiële positie berekenen, vastzetten op 4 procent. De partij houdt de pensioenen hiermee, op papier, betaalbaar. PvdA is voorzichtiger in haar standpunt. Deze partij wil de nominaal gegarandeerde uitkering als uitgangspunt in het toezicht laten verdwijnen. De dekkingseisen worden daarmee minder streng en makkelijker haalbaar en indexatie komt weer binnen bereik. Andere partijen als D66 en VVD willen de schommelingen in de pensioenen oplossen door de pensioenpremie vast te stellen op een percentage van het inkomen. Hiermee blijft de premie stabiel en kan men meer sparen als men wil.
Tot slot willen partijen als VVD, CDA, D66 en Christenunie ook keuzevrijheid bij de uitkering van de pensioenen. Zo moeten mensen een deel van hun pensioen kunnen gebruiken voor de hypotheek. Voor het CDA zou dat ook voor de zorgkosten moeten kunnen.
Door: Redactie Ambtenarensalaris