Maatwerk bij pensioen levert welvaartswinst op
2 februari 2017 – Een pensioen op maat — zoals lagere pensioenpremies bij huizenbezit — levert mensen veel welvaartswinst op. Het is daarom belangrijk dat er ruimte komt voor maatwerk in een herzien pensioenstelsel. Dat concludeert Netspar, de denktank op het gebied van pensioenen, in het Financieele Dagblad.
“We hebben nu een “one size fits all”-pensioen, dat eigenlijk geen rekening houdt met de persoonlijke situatie van mensen. Dat kan met oog op persoonlijke financiële planning veel beter”, zegt Roel Mehlkopf van de universiteit van Tilburg, een van de onderzoekers.
Nieuw pensioenstelsel
Op dit moment wordt er druk nagedacht over een nieuw pensioenstelsel. De verwachting is dat een nieuw kabinet knopen gaat doorhakken over een mogelijke stelselwijziging. Pensioen is daarom een belangrijk thema bij de komende verkiezingen. Ook de Sociaal-Economische Raad hoopt nog vóór de formatie met een plan voor een pensioenherziening te komen. Maatwerk en keuzevrijheid zijn zaken waar naar gekeken wordt.
Voorkomen van ‘oversparen’
Volgens Netspar is er vooral winst te behalen door bij pensioen rekening te houden met huizenbezit. Veel mensen bouwen naast hun pensioen ook vermogen op in een eigen huis en sparen daardoor vaak te veel, stellen de onderzoekers. Door een betere afstemming van de pensioeninleg en de hypotheekaflossing kan dergelijk ‘oversparen’ worden voorkomen. Dit kan een welvaartswinst opleveren van 3 tot 5% van de consumptie over het hele leven, stellen de onderzoekers vast. “Dat is voor grote groepen in de samenleving een behoorlijk voordeel, groter dan de winst van bijvoorbeeld intergenerationele risicodeling”, aldus Mehlkopf.
Foute keuzes
Dit voordeel moet wel worden afgewogen tegen het risico van foute keuzes van deelnemers. Te weinig sparen drukt namelijk ook zwaar op de welvaart. De onderzoekers denken dat foute keuzes zoveel mogelijk voorkomen kunnen worden door gerichte keuzes aan te bieden. Bijvoorbeeld alleen huizenbezitters krijgen de mogelijkheid om minder premie in te leggen.
Ook kan maatwerk tot strategisch gedrag leiden en daarmee de solidariteit ondermijnen. Volgens de onderzoekers zijn er geen aanwijzingen dat dit zich zal voordoen. “Daar is pensioen te belangrijk voor”, aldus het rapport.
Door: Redactie Ambtenarensalaris