Wat is WUL-compensatie?
De afkorting WUL staat voor Wet Uniformering Loonbegrip. Waar deze wet voor de gemiddelde werknemer geen tot weinig gevolgen had voor hun inkomen, pakte het voor militairen onevenredig negatief uit. Om dit effect te verzachten, ontvangen zij daarom een maandelijkse vergoeding, de WUL-compensatie.
Defensie heeft eigen zorgstelsel
De WUL werd in 2013 ingevoerd om de administratie van werkgevers en de Belastingdienst een stuk eenvoudiger te maken. Dit betekende onder andere dat de inkomensafhankelijke premie voor de verplichte ziektekostenverzekering kwam te vervallen. Dat gold echter niet voor militairen bij Defensie omdat zij met de Stichting ZiektekostenVerzekering Krijgsmacht (SZVK) een eigen zorgstelsel met zorgverzekering hebben.
Tot de invoering van de WUL (1 januari 2013) werd de inkomensafhankelijke bijdrage ingehouden op het brutoloon en daarna volledig vergoed door de werkgever. Over deze vergoeding betaalden werknemers loonbelasting. Om deze omslachtige werkwijze op te heffen, betalen werkgevers sinds 2013 rechtstreeks een premie over het loon van de werknemers aan het Zorgverzekeringsfonds. Omdat de Belastingdienst hierdoor de loonheffing over de werkgeversvergoeding misliep, verhoogde de Belastingdienst ter compensatie de tarieven voor de eerste twee schijven in de loonbelastingtabellen. De gemiddelde werknemer merkte hier weinig van, maar het kon wel leiden tot negatieve of positieve inkomenseffecten. Leidde dat tot een effect buiten de bandbreedte van -1,5 procent en +1,5 procent, dan werd dit gecompenseerd.
WUL is onevenredig nadelig voor Defensie
Defensie heeft een eigen zorgstelsel met eigen zorgverzekering, Stichting ZiektekostenVerzekering Krijgsmacht (SZVK). Medewerkers betalen hiervoor een nominale premie van een vast bedrag per maand die de werkgever inhoudt op het loon. Daarnaast betaalt de werkgever een inkomensafhankelijke premie waarover militairen loonbelasting betalen. Waar deze inkomensafhankelijke premie voor anderen werd afgeschaft door de invoering van de WUL, gold dat niet voor militairen. Zij bleven dus loonbelasting betalen over de inkomensafhankelijke premie en kregen daarnaast te maken met de hogere loonbelasting tarieven. De WUL pakte voor hen daardoor nadeliger uit met een achteruitgang in inkomen van 2,8 tot 4,7 procent. Voor 2013 heeft de werkgever dit gecompenseerd door de werkgeversbijdrage niet meer bij het loon te rekenen waardoor militairen er geen loonbelasting meer over betaalden. De inkomensachteruitgang kwam hiermee een stuk positiever uit met percentages tussen de 0,8 en 1,5. Dit was echter een tijdelijke maatregel.
Structurele maandelijkse WUL-compensatie
De WUL werd vervolgens in 2014 gedeeltelijk gecompenseerd door de premie voor het VUT-equivalent voor militairen te verlagen. Door afschaffing van de VUT kwam deze premie echter te vervallen waarmee ook de compensatie voor de WUL gedeeltelijk wegviel. Met een eenmalige bruto compensatie heeft Defensie dit in 2019 rechtgezet over de periode 2014 tot en met 2018. Vervolgens is de WUL met terugwerkende kracht per januari 2019 structureel geworden via een maandelijkse bruto uitkering. Deze uitkering wordt op de loonstrook vermeld als ‘WUL-compensatie’.