Wat betekent Wnra?

Wnra is de afkorting van Wet normalisering rechtspositie ambtenaren. Deze nieuwe wet zorgt ervoor dat de rechtspositie van ambtenaren zo veel mogelijk gelijk getrokken wordt met de positie van werknemers in het bedrijfsleven. De wet die op 8 november 2016 door de Eerste Kamer werd goedgekeurd, treedt naar verwachting per 1 januari 2020 in werking.

Van aanstelling naar arbeidsovereenkomst
Door de Wnra vallen de meeste ambtenaren per 1 januari 2020 onder het private arbeidsrecht. Dat betekent dat de aanstelling voor ambtenaren verdwijnt. Net als ‘gewone’ werknemers krijgen ambtenaren een arbeidscontract. Door het verdwijnen van de ambtelijke aanstelling, verdwijnen ook de huidige rechtspositieregelingen zoals het Algemeen Rijksambtenarenreglement (ARAR). Deze maken plaats voor arbeidsovereenkomsten en cao’s. Inhoudelijk veranderen de arbeidsvoorwaarden en het pensioen niet met de nieuwe wet. Daarover onderhandelen werkgevers en vakbonden aan de cao-tafel. Ook blijven werknemers in dienst van een overheidswerkgever ‘ambtenaren’.

Ontslag via UWV en kantonrechter
Ambtenaren vallen nu nog onder het ambtenarenrecht, onderdeel van het bestuursrecht. Omdat het ambtenarenrecht wordt vervangen door het arbeidsrecht, vervalt het bestuursrecht ook voor het oplossen van arbeidsconflicten. Als werkgever en werknemer er niet uit komen, kunnen ze hun geschil voorleggen aan de kantonrechter. Dat geldt ook bij ontslag. Voortaan kunnen ambtenaren pas worden ontslagen na toestemming van het UWV of door ontbinding van de arbeidsovereenkomst door de kantonrechter. Werknemers kunnen tegen het ontslag of ontbinding in hoger beroep gaan.

Met de overgang naar het arbeidsrecht, geldt bij ontslag voortaan de preventieve ontslagtoets. Deze preventieve toets houdt in dat voor beëindiging van de arbeidsovereenkomst toestemming nodig is van het UWV of de kantonrechter.

Ook na de invoering van de Wnra moet de werkgever een goede reden hebben voor ontslag. Dit staat nu in het ambtenarenrecht, maar komt ook in de Wet normalisering rechtspositie ambtenaren te staan. Door het ingaan van de nieuwe wet is het dus niet gemakkelijker om een ambtenaar te ontslaan.

Transitievergoeding
Daarnaast wordt de bovenwettelijke WW vervangen door de transitievergoeding.

Ambtenarenwet blijft bestaan
Ambtenaren blijven ambtenaar en behouden hun ambtelijke status. Daarom komt er met de WNRA ook een nieuwe Ambtenarenwet. Hierin zijn alleen die onderwerpen opgenomen die direct te maken hebben met de ambtelijke status, zoals ambtseed, integriteitsbeleid, het vervullen van vertrouwensfuncties en de beperking van grondrechten, zoals de vrijheid van meningsuiting.

Uitzonderingen
De Wnra geldt voor een groot deel van de ambtenaren. De wet geldt ook voor medewerkers van overheidswerkgevers die al een arbeidscontract hebben, zoals medewerkers van de Sociale Verzekeringsbank (SVB), de Nederlandse Bank en het UWV. De Wnra geldt niet voor medewerkers van de politie, defensie, rechters, officieren van justitie en politieke ambtsdragers. Voor deze ambtenaren verandert er niks.