In de cao Gemeenten staan de arbeidsvoorwaarden voor iedereen die in dienst is van een gemeente. De volledige cao telt ruim 100 pagina's. Hieronder lees je per onderwerp de belangrijkste afspraken, met het artikel waar het staat. Bij twijfel geldt altijd de tekst van de cao zelf.
In het kort
- Voor wie: werknemers in dienst van een gemeente (art. 1.2)
- Looptijd: 1 april 2025 tot en met 31 maart 2027 (art. 1.4)
- Salaris: sinds 1 januari 2026 €35 bruto per maand erbij en een minimumuurloon van €16; per 1 juli 2026 1,25% en per 1 januari 2027 1,6% erbij
- Werkweek: voltijd is 36 uur per week (art. 5.1)
- IKB: elke maand 17,05% van je salaris extra, vrij te besteden (art. 4.2)
Salaris en toelagen
Je functie wordt gewaardeerd met het systeem HR21 en ingedeeld in een salarisschaal (art. 3.1). Zolang je voldoende functioneert en het maximum van je schaal nog niet hebt bereikt, krijg je elk jaar een periodiek erbij (art. 3.4). De bedragen staan op Salarisschalen gemeenten.
Naast je salaris zijn er toelagen, bijvoorbeeld voor onregelmatige diensten, beschikbaarheidsdiensten (5% van je uurloon doordeweeks, 10% in het weekend), waarneming van een hogere functie en een arbeidsmarkttoelage (art. 3.8 – 3.16). Voor overwerk krijg je de gewerkte uren als verlof terug plus een toeslag van 25% tot 100%, afhankelijk van het tijdstip; vanaf schaal 11 geldt dat niet (art. 3.19).
Bij 25 jaar in dienst bij een ABP-werkgever krijg je een jubileumuitkering van een half maandsalaris plus 8%, bij 40 en 50 jaar een heel maandsalaris plus 8% (art. 3.17).
- Wat is de toelage onregelmatige dienst (TOD)?
- Wat is de overwerkvergoeding voor gemeenten?
- Wat is de jubileumuitkering voor gemeenten?
Individueel keuzebudget (IKB)
Elke maand bouw je een IKB op van 17,05% van je salaris: 8% van je salaris en toelagen, 7,55% van je salaris en 1,5% van je salaris (minimaal €33,33) (art. 4.2). Over het IKB bouw je pensioen op.
Je kiest zelf wanneer en waaraan je het besteedt: extra vakantie-uren kopen (maximaal 187 uur per jaar), uitbetalen, een opleiding betalen, je vakbondscontributie of, van 2026 tot en met 2030, je studieschuld aflossen tot €1.250 per jaar (art. 4.3). Wat je aan het eind van het jaar niet hebt besteed, krijg je in december uitbetaald (art. 4.4).
Werktijden
Een voltijd werkweek is maximaal 36 uur. In overleg met je werkgever kun je tijdelijk tot 40 uur per week werken (art. 5.1). Je werkgever legt de werktijden vast in een werktijdenregeling (art. 5.2).
Vakantie en feestdagen
Je hebt per jaar recht op 4 keer je wekelijkse arbeidsduur aan wettelijke vakantie (144 uur bij 36 uur per week) plus 57,6 bovenwettelijke vakantie-uren (art. 6.1 en 6.2). Wettelijke vakantie-uren vervallen 12 maanden na het jaar waarin je ze hebt opgebouwd. Werk je regelmatig onregelmatig of heb je veel beschikbaarheidsdiensten, dan krijg je 14,4 uur extra (art. 6.3).
Je kunt per jaar maximaal 72 bovenwettelijke vakantie-uren verkopen (art. 6.4). Bovenwettelijke uren kun je ook sparen; gespaarde uren verjaren niet (art. 6.5).
Je bent vrij met behoud van salaris op de officiële feestdagen, ook op Bevrijdingsdag (5 mei). Sinds 1 januari 2026 kun je tweede Paasdag en tweede Pinksterdag ruilen voor een andere feest- of herdenkingsdag die bij je religie, cultuur of levensovertuiging past (art. 6.6).
- Hoelang zijn mijn vakantiedagen bij de gemeente geldig?
- Wat gebeurt er met mijn vakantiedagen als ik ziek word tijdens de vakantie?
- Ben ik vrij op 5 mei?
Verlof
- Betaald ouderschapsverlof: 13 weken (468 uur bij voltijd) met 80%, 70% of 50% van je salaris, afhankelijk van je schaal; je kunt ook kiezen voor meer uren tegen een lager percentage of andersom (art. 6.10)
- Zwangerschaps- en bevallingsverlof: 100% van je salaris (art. 6.9)
- Kortdurend zorgverlof: de kosten worden gedeeld, 50% voor jou en 50% voor je werkgever (art. 6.7)
- Langdurend zorgverlof: 50% van je salaris wordt doorbetaald (art. 6.8)
- Onbetaald verlof: na 12 maanden in dienst kun je 1 tot 18 maanden onbetaald verlof vragen, in een periode van 5 jaar (art. 6.14)
- Verlofregelingen gemeenten
- Betaald ouderschapsverlof cao Gemeenten
Reiskosten, thuiswerken en zorgverzekering
Sinds 1 januari 2026 moet elke gemeente een regeling hebben voor de reiskosten woon-werk; voor welke vervoersmiddelen bepaalt de gemeente zelf (art. 3.22). Werk je thuis, dan krijg je per thuiswerkdag €2,40 netto thuiswerkvergoeding en €0,85 internetvergoeding; op die dag krijg je geen reiskosten (art. 3.23).
Je kunt meedoen aan de collectieve zorgverzekering van de VNG. Daarnaast krijg je in december een tegemoetkoming in de kosten: €296 als je salaris niet hoger is dan het maximum van schaal 6, anders €168 (art. 3.24 en 3.25).
Ziekte
Ben je ziek, dan krijg je het eerste jaar 100% en het tweede jaar 70% van je salaris doorbetaald (art. 7.1). Werk je na het eerste jaar minimaal de helft van je uren aan je herstel of re-integratie, dan krijg je 5% extra. Ben je ziek geworden door je werk, dan houd je ook na het eerste jaar je volledige salaris.
Pensioen en eerder stoppen
Je bouwt pensioen op bij het ABP. Je arbeidsovereenkomst eindigt automatisch op de dag dat je de AOW-leeftijd bereikt, tenzij je met je werkgever afspreekt om door te werken (art. 2.10).
Sinds 2026 is er een regeling om eerder te stoppen voor zware beroepen (RVU). Die geldt voor medewerkers in schaal A of 1 tot en met 9 die minstens 20 jaar bij een ABP-werkgever hebben gewerkt, waarvan de laatste 10 jaar bij een gemeente, en 7 van die laatste 10 jaar een zwaar beroep hadden. Je kunt dan maximaal 2 jaar voor je AOW stoppen met een uitkering van €2.357 bruto per maand (2026), in schaal A of 1 tot en met 6 met €300 extra. Aanvragen kan tot en met 31 december 2028 (art. 2.11b en 2.11c).
Ontwikkeling en loopbaan
Minimaal eens in de 3 jaar maak je met je werkgever een persoonlijk ontwikkelingsplan; je werkgever vergoedt de opleidingen die daarin staan (art. 8.7). Ook kun je elke 3 jaar loopbaanadvies krijgen (art. 8.6). Is een opleiding nodig voor je functie, dan betaalt je werkgever die (art. 8.2).
Werkzekerheid en ontslag
Word je boventallig door een reorganisatie en ben je minstens 2 jaar in dienst, dan heb je recht op een Van werk naar werk-traject van maximaal 24 maanden, gericht op een nieuwe functie binnen of buiten de gemeente (art. 9.1 – 9.4). Je krijgt dan geen transitievergoeding, maar wel een aanvullende en na-wettelijke uitkering als je daarna werkloos wordt (art. 9.2 en hoofdstuk 10).
De opzegtermijn voor je werkgever is 2 tot 4 maanden, afhankelijk van hoe lang je in dienst bent; voor jou is het 2 maanden (art. 2.12).